Xuân Sách là nhà văn, nhà thơ Việt Nam nổi bật với các tác phẩm thơ, truyện ngắn, tiểu thuyết và là tác giả lời của nhiều ca khúc nổi tiếng như Đường chúng ta đi và Cùng anh tiến quân trên đường dài. Bài viết dưới đây Khái quát về Nhà văn Xuân Sách 

Tiểu sử

– Xuân Sách, tên thật Ngô Xuân Sách, sinh năm 1932 tại xã Trường Giang, huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa.

– Ông còn có bút danh Lê Hoài Đăng và là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Xuân Sách được biết đến với nhiều đóng góp quan trọng trong văn học Việt Nam, đặc biệt là qua các tác phẩm thơ, truyện ngắn, tiểu thuyết và những ca khúc nổi tiếng như Đường chúng ta đi (dựa trên tứ thơ của Hoàng Trung Thông và Chế Lan Viên) hay Cùng anh tiến quân trên đường dài (nhạc Huy Du).

– Tập thơ Chân dung nhà văn đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp sáng tác của ông.

Sự nghiệp

• 1960 – 1980: Biên tập viên Tạp chí Văn nghệ Quân đội.

• 1981 – 1984: Phó giám đốc Nhà xuất bản Hà Nội.

• 1985 – 1995: Chủ tịch Hội Văn nghệ tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu.

Xuân Sách qua đời vào đêm 2/6/2008 tại Bệnh viện Thanh Nhàn, Hà Nội, sau hai tháng điều trị do tai biến mạch máu não. Ngày 6/6/2008, linh cữu của ông được an táng tại quê nhà Thanh Hóa theo nguyện vọng của ông.

Tác phẩm tiêu biểu

• Cô giáo làng (truyện ngắn, 1962)

• Đội du kích thiếu niên Đình Bảng (truyện, 1964)

• Mặt trời quê hương (tiểu thuyết, 1971)

• Đêm ra trận (truyện ngắn, 1974)

• Con suối mặt gương (thơ, 1974)

• Phía núi bên kia (tiểu thuyết, 1977)

• Nơi đi và đến (thơ, 1979)

• Rừng bên sông (tiểu thuyết, 1984)

• Đường xa (thơ, 1986)

• Cuộc hôn nhân bị đánh tráo (tiểu thuyết, 1991)

• Chân dung nhà văn (thơ, 1992)

• Người ơi, người ở lại (truyện ngắn, 1995)

• Cõi người (thơ, 1996)

• Làng rừng Cà Mau (truyện, 1981)

Phong cách sáng tác

– Độc giả mến mộ Xuân Sách ở sự thông minh, dí dỏm, cách nắm bắt rất nhanh những khía cạnh nghịch lý của đời sống.

– Với sự thông minh, nhạy cảm và lương tri nghệ sĩ, Xuân Sách đã thành công khi nhìn thấy bản chất, chứ không phải vẻ hào hoa, bóng bẩy bên ngoài

Nhận định và bình luận

– Thanh Thảo:  “Tập thơ (Chân dung nhà văn) được hâm mộ tới mức ngay trong thời bao cấp khó khăn mà người ta đã truyền tay nhau những bản phô-tô để vừa đọc vừa…tủm tỉm, hay vỗ đùi đen đét trước những “nét vẽ” tài hoa…Đúng Xuân Sách là người rất hóm, rất sắc sảo. Nhưng với riêng tôi, tôi lại nhớ về ông như một nhà thơ đàn anh đôn hậu, một biên tập viên thơ đầy trách nhiệm với những cây bút trẻ…”

– Nguyễn Trọng Tạo: “Tính tự trào của thơ Xuân Sách đặc biệt bộc lộ qua tập “Chân dung Nhà văn”. Ông đã nắm bắt tính cách các nhà văn rất sắc sảo và tinh tế.”

– Vương Trí Nhàn: “Xuân Sách là một đặc sản kỳ lạ của giới cầm bút Hà Nội những năm chống Mỹ và vài chục năm tiếp sau…Nhiều khi nói tới một người cụ thể nào đó, thực ra Xuân Sách đang nói tới cả giới, nói tới những kiếp người khác nhau trong giới và từ những người cầm bút, trong một mức độ nào đó, nhà thơ gợi ra cho ta, liên tưởng tới những người ở giới khác”