Bài viết dưới đây khái quát Tiểu sử, sự nghiệp, phong cách sáng tác và nhận định về nhà văn Đoàn Giỏi
Tiểu sử, Cuộc đời
-
Tên thật: Đoàn Văn Hòa
-
Bút danh khác: Nguyễn Hoài, Nguyễn Phú Lễ, Huyền Tư
-
Năm sinh – năm mất: 17/5/1925 – 2/4/1989
-
Quê quán: xã Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Mỹ Tho (nay là Tiền Giang).
-
Xuất thân trong một gia đình địa chủ khá giả, nhưng giàu truyền thống yêu nước và nhân ái.
-
Thuở nhỏ, Đoàn Giỏi học ở Mỹ Tho rồi lên Sài Gòn học tiếp. Những năm 1939-1940, ông từng theo học tại trường Mỹ thuật Gia Định, ban đầu dự định theo đuổi con đường hội họa.
-
Sau Cách mạng tháng Tám, gia đình Đoàn Giỏi tự nguyện hiến toàn bộ nhà cửa, ruộng đất cho chính quyền cách mạng. Trong đó có ngôi nhà nay là trụ sở Ủy ban nhân dân huyện Châu Thành.
Sự nghiệp sáng tác
-
Đoàn Giỏi bắt đầu sáng tác từ rất sớm. Sau năm 1945, ông tích cực tham gia các hoạt động văn hóa văn nghệ, công tác báo chí kháng chiến ở miền Nam rồi tập kết ra Bắc.
-
Sau năm 1954, ông làm biên tập ở Nhà xuất bản Kim Đồng, rồi Hội Văn nghệ Việt Nam, Hội Nhà văn Việt Nam.
-
Ông có một sự nghiệp văn học phong phú với nhiều thể loại: tiểu thuyết, truyện ngắn, ký, tùy bút. Đặc biệt, Đoàn Giỏi rất thành công với văn học viết về miền Nam, tiêu biểu là tiểu thuyết “Đất rừng phương Nam” – tác phẩm nổi tiếng gắn liền tên tuổi ông.
-
Một số tác phẩm chính:
-
Tiểu thuyết: Đất rừng phương Nam, Cá bống mú.
-
Tập truyện, ký: Trần Văn Ơn, Người thủy thủ già trên hòn đảo lưu đầy, Ngọn tầm vông, Đường về Gia Hưng, Tê giác trong ngàn xanh, Tờ hoa…
-
Tác phẩm biên khảo: Phương Nam lược khảo, Văn minh miệt vườn.
-
Phong cách sáng tác
-
Văn chương Đoàn Giỏi thấm đẫm hương vị sông nước Nam Bộ, đưa hình ảnh thiên nhiên, con người miền Tây đến gần hơn với độc giả cả nước.
-
Ngôn từ giản dị, tự nhiên, đậm màu sắc địa phương, kết hợp quan sát tinh tế, tỉ mỉ, thể hiện sự gắn bó máu thịt của tác giả với quê hương.
-
Ông không chỉ ca ngợi vẻ đẹp phóng khoáng của thiên nhiên mà còn lên án mạnh mẽ tội ác chiến tranh, bày tỏ tình thương, sự đồng cảm sâu sắc với số phận con người.
-
Các tác phẩm của ông giàu cảm xúc yêu thương, mang cái nhìn trìu mến với cảnh vật, cuộc đời. Qua đó, hình ảnh đất rừng, sông nước và những câu chuyện vừa thực vừa kỳ bí của Nam Bộ hiện lên sống động, để lại dấu ấn khó phai trong lòng người đọc.
Nhận định, đánh giá
+ Nhà văn Anh Đức: “Với một đời văn trên bốn mươi năm, nhà văn Đoàn Giỏi đã để lại cho đời những dòng đẹp đẽ, đậm sắc thái và đầy sinh thú về quê hương, đất nước, con người ở vùng đất Nam bộ thân yêu của Tổ quốc ta. Văn của nhà văn Đoàn Giỏi vừa mang chất trữ tình lại vừa mang tính chất lạ kỳ, sôi động”.
+ Nhà thơ Chế Lan Viên: “Văn của Đoàn Giỏi luôn ngồn ngộn nguồn tư liệu và vốn sống mà tác giả chắt lọc. Là một nhà văn chịu khó tìm tòi nghiên cứu mọi chuyện một cách ngọn ngành, nên trang viết của ông thường rất góc cạnh, gồ ghề nhưng cũng đậm đặc chân tình như quê hương ông, miền đất hoang sơ và hào phóng miền Tây Nam bộ. Đoàn Giỏi là một trong những người đầu tiên truyền bá ngôn ngữ Nam bộ hiện đại qua những tác phẩm của mình”.
+ Nhà thơ Hữu Thỉnh: “Đoàn Giỏi đã cống hiến toàn bộ sự nghiệp của mình cho văn học thiếu nhi, nhưng ông bước qua được nhiều định kiến. Ông viết cho thiếu nhi nhưng người lớn đọc cũng rất say mê. Ông viết tiểu thuyết và đã trở thành kịch bản phim rất tuyệt vời. Ông nhận đặt hàng nhưng không gò bó gì cả, hoàn toàn phóng túng, cởi mở để trút toàn bộ tài năng lên trang giấy, say mê vô cùng”.
+ Nhà văn Anh Đức: “Thật tôi chưa từng thấy ở nước ta có một nhà văn nào như anh, say mê yêu mến thiên nhiên động vật, đến độ có cả một kho tư liệu ghi chép tỉ mỉ, đủ sức để viết dài dài loại truyện này.”.
+ Nhà thơ Hữu Thỉnh: “Đoàn Giỏi là một ví dụ đẹp đẽ cho câu nói: Ai yêu tuổi thơ, người đó được cả một thế giới”.
