Nhà thơ Thúc Tề (Tiểu sử, sự nghiệp, tác phẩm tiêu biểu và nhận xét)

Thúc Tề là cây bút có giọng điệu hài hước rất sắc sảo. Bài vieetss dưới đây Khái quát Tiểu sử, sự nghiệp, tác phẩm tiêu biểu và nhận xét về Nhà thơ Thúc Tề 

Tiểu sử

– Thúc Tề (tên thật Nguyễn Thúc Nhuận, 1916 – 1946) sinh ngày 17 tháng 10 năm 1916 tại làng Mỹ Lam, xã Phú Mỹ, huyện Phú Vang, nay thuộc tỉnh Thừa Thiên – Huế.

– Thuở nhỏ ông học ở Quy Nhơn, sau đó theo học tại trường Quốc Học Huế. Ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, Thúc Tề đã sớm bộc lộ năng khiếu văn chương với những bài thơ, bài báo đầu tiên.

Sự nghiệp 

– Từ năm 1935, ông cùng các bạn văn như Trọng Miên, Trọng Quỵ, Hồ Việt Tự và Hàn Mặc Tử vào Sài Gòn lập nghiệp bằng nghề viết báo. Ông cộng tác với nhiều tờ báo có uy tín thời bấy giờ như Văn học tạp chí, Dân quyền, Công luận, Mai, Hà Nội báo… và từng đảm nhiệm vai trò Chủ bút báo Đông Dương và báo Mai. Trong cuộc tranh luận nổi tiếng về “Nghệ thuật vị nghệ thuật hay Nghệ thuật vị nhân sinh” (1935 – 1939), Thúc Tề kiên quyết đứng về phía “nghệ thuật vị nhân sinh”, cùng với nhà báo Hải Triều.

– Sau khi tuần báo Mai bị thực dân Pháp đóng cửa năm 1940, Thúc Tề trở về Huế, sống giản dị trên một con đò bên sông Hương. Tại đây, ông tiếp tục sáng tác thơ văn, viết báo. Đặc biệt, năm 1941, ông cho ra mắt tập phóng sự Nợ văn, gồm những bài viết từ 1934 – 1940, ghi lại hành trình tuổi trẻ dấn thân vào nghiệp văn chương, báo chí. Đây được xem là tác phẩm tiêu biểu, gây tiếng vang trong sự nghiệp của ông.

– Sau Cách mạng tháng Tám 1945, Thúc Tề tích cực tham gia phong trào cách mạng, gia nhập Hội Văn hóa cứu quốc. Khi kháng chiến bùng nổ, ông cùng Hải Triều và Hà Thế Hạnh thành lập Sở Tuyên truyền Trung Bộ, sau đó tiếp tục đảm nhiệm việc xây dựng Ty Thông tin tuyên truyền tỉnh Thừa Thiên. Tháng 12 năm 1946, trong một chuyến công tác, ông bị quân Pháp bắt cóc, sát hại dã man và vứt xác tại ga Truồi (huyện Phú Lộc), khi mới 30 tuổi và chưa lập gia đình.

– Phải đến tháng 5 năm 1995, Nhà nước mới truy tặng ông danh hiệu liệt sĩ. Năm 1996, Thúc Tề tiếp tục được truy tặng Huân chương “Vì sự nghiệp báo chí Việt Nam” nhằm ghi nhận công lao to lớn đối với nền văn học, báo chí nước nhà.

Tác phẩm tiêu biểu

• Thơ: Thúc Tề chỉ để lại một số ít tác phẩm, theo Việt Nam thi nhân tiền chiến ghi nhận có ba bài: Xuân lên đường, Em buồn, Trăng mơ.

• Văn xuôi: Các tập phóng sự và tản văn như Nợ văn, Phù dung và nhan sắc.

• Báo chí: Khoảng 100 bài viết, gồm ký, điểm sách, điểm báo, thể hiện tài năng và nhiệt huyết của một cây bút trẻ dấn thân, giàu khát vọng.

Nhận xét

GS. Đinh Xuân Lâm nhận xét: “Nợ Văn là một tác phẩm mang tính hiện thực sâu sắc về cuộc đời làm báo và thân phận người làm báo trước kia khi đất nước còn bị ngoại bang thống trị. Cuốn sách trở nên đầy đủ hơn khi được bổ sung thêm nhiều thông tin về cuộc đời và sự hy sinh thầm lặng của tác giả mà bấy lâu nay không ai biết“…

Về sự nghiệp thi ca, năm 1941, Thúc Tề và bài “Trăng mơ” của ông được giới thiệu trong quyển Thi nhân Việt Nam của Hoài Thanh và Hoài Chân. Năm 1968, Thúc Tề lại được Nguyễn Tấn Long và Nguyễn Hữu Trọng giới thiệu trong bộ sách Việt Nam thi nhân tiền chiến (xuất bản tại Sài Gòn) với ba bài: “Xuân lên đường”, “Em buồn” và “Trăng mơ”. Đánh giá thơ ông, trong sách này có đoạn:

“Thơ Thúc Tề, tuy chỉ góp nhặt được mấy bài, nhưng cũng thấy cho chúng ta định được giá trị nghệ thuật của nhà thơ. Bài “Trăng mơ”, có sức hút kỳ lạ ngay câu nhì. Bài không dài, chỉ mười sáu vần điệu, mà như một bản nhạc buồn rười rượi, chầm chậm len vào hồn người. Bài “Em buồn”, “Xuân lên đường” thuộc loại ngũ ngôn ngắn, ít lời, thế mà tác giả đã ký thác được khá đầy đủ tâm tình của mình. Nhất là ở bài “Xuân lên đường”, tác giả đã dùng thể thơ mới lạ, ba câu mỗi đoạn, lại có sự trùng cú “từ khi xuân lên đường” cho ta mối liên tưởng “chàng đã ra đi trong khi lòng thiếu nữ đang náo nức đón gió yêu đương”. Thế mới đáng buồn tủi chứ!…Nói gọn, thơ Thúc Tề “súc tích mà gợi hình”, đó là điểm đặc sắc trong thơ ông”.